Wanneer een afwijking ter hoogte van de borst wordt vastgesteld, plannen we bijkomende onderzoeken om nauwkeurig de juiste diagnose te bepalen. Wat zijn mogelijke onderzoeken?
Uitwendig onderzoek van de borst
Bij dit onderzoek worden de borsten met de handen onderzocht. Ook in de oksels en de hals gaan we na of er gezwollen klieren zijn. Vaak kunnen een pijnloos knobbeltje of een zwelling die harder aanvoelt een aanwijzing zijn van borstkanker. Ook het uitwendig bekijken van de vorm van je borsten is een belangrijk onderdeel van het uitwendig onderzoek.
Symptomen waarbij je best een arts raadpleegt zijn:
- een knobbeltje of zwelling onder de oksel
- intrekkingen, kuiltjes of deukjes in de huid van de borst
- tepelveranderingen zoals een ingetrokken tepel, roodheid en/of schilfering van de tepel, vocht- of bloedverlies uit de tepel
- een ontstoken, rode en warme borst
- huiduitslag of huidwondjes die niet genezen
- pijn in de borst of okselstreek
Het is best mogelijk dat er uitwendig aan de borst niets kan worden waargenomen en dat we door andere klachten of door radiografische onderzoeken een afwijking vaststellen.
Mammografie
Een mammografie is een digitale röntgenfoto van de borsten. Dit onderzoek wordt gebruikt bij vrouwen die een zichtbaar en/of voelbaar borstletsel hebben, maar kan ook kleine onregelmatigheden opsporen die met de hand niet te voelen zijn. Om scherpe foto’s te verkrijgen, wordt de borst een korte tijd tussen twee platen samengedrukt. Dit samendrukken is vaak onaangenaam en soms pijnlijk, maar duurt niet lang en de pijn verdwijnt snel na het onderzoek. Meer info over dit onderzoek vind je hier.
Dit onderzoek wordt ook vanuit de Vlaamse overheid aangeboden om preventief borstkanker op te sporen bij vrouwen tussen 50 en 69 jaar die geen specifieke klachten hebben. Deze screeningsmammografie wordt om de 2 jaar voorgesteld en is volledig gratis.
Echografie van de borst
Een echografie is een onderzoek waarbij geluidsgolven gebruikt worden. De weerkaatsing van de geluidsgolven geeft een beeld van de binnenkant van de borsten en van de eventuele afwijkingen. Dit onderzoek kan uitgevoerd worden als aanvullend onderzoek na een mammografie. Het is onschadelijk en pijnloos. Er wordt een kleurloze gel op de huid aangebracht en de arts bekijkt de borst met het echotoestel.
MR van de borst
MR staat voor Magnetische Resonantie en is een techniek waarbij we gebruik maken van een magnetisch veld en radiogolven om de borst gedetailleerd in beeld te brengen. Voor dit onderzoek wordt een kleine hoeveelheid contraststof ingespoten via een ader in de arm. Dit kan je een warmtegevoel geven. Het onderzoek - waarbij je zo stil mogelijk in buiklig op de tafel van het toestel ligt - is pijnloos en duurt ongeveer 20 minuten. Het toestel maakt een luid kloppend geluid, je krijgt een hoofdtelefoon om je oren te beschermen. Een MR is geen routineonderzoek en moet niet bij iedereen gebeuren. Het kan aanvullend zijn wanneer een mammografie en echografie niet voldoende informatie geven. De behandelende arts zal dit met jou bespreken. Meer info over een MR-scan vind je hier.
Punctie of biopsie van de borst
Een punctie of biopsie is het verwijderen van een klein stukje weefsel in de borst om een juiste diagnose te kunnen stellen. Door het weefsel onder de microscoop te onderzoeken, kunnen we bijvoorbeeld vaststellen of een afwijking in de borst goed- of kwaadaardig is. Er zijn verschillende soorten biopsieprocedures. Afhankelijk van verschillende factoren bepaalt de arts voor welke procedure wordt gekozen. Een punctie wordt uitgevoerd onder lokale verdoving door een radioloog die wordt bijgestaan door een mammoverpleegkundige. Het kan tot 7 dagen duren voor het volledige resultaat gekend is.
Aanvullende onderzoeken
Wanneer de diagnose van borstkanker wordt gesteld, vraagt de arts een aantal bijkomende onderzoeken aan om na te gaan of de tumor zich reeds verspreid heeft in het lichaam. Je behandelende arts beslist welke onderzoeken voor jou noodzakelijk zijn.
Botscan
Dit onderzoek gebeurt op de afdeling nucleaire geneeskunde en is een onderzoek waarbij het beenderstelsel wordt bekeken. Hiervoor wordt een injectie met een radioactieve speurstof toegediend via een bloedvat in de arm. Daarna volgt een wachttijd van 2 à 3 uur waarbij de vloeistof zich over het lichaam dient te verspreiden. Na deze wachttijd zullen de foto’s gemaakt worden. Dit duurt ongeveer 20 minuten. De radioactieve stof wordt snel verwijderd uit je lichaam via de urine. Het is belangrijk veel water te drinken. Je moet tot 24 uur na het onderzoek contact met zwangere vrouwen of kleine kinderen vermijden.
Röntgenfoto van de longen
Dit is een klassieke beeldvorming van de longen door middel van röntgenstralen.
Echografie van de lever
Dit onderzoek is gelijkaardig aan de echografie van de borst en gebeurt ook op basis van geluidsgolven. Er wordt een gel aangebracht op de huid om de geluidsgolven beter te geleiden en op die manier een goed beeld van de lever te verkrijgen. Je moet 4 uur nuchter zijn voor dit onderzoek.
CT-scan van de longen (thorax)
Dit onderzoek maakt eveneens gebruik van röntgenstralen en zorgt ervoor dat de longen in verschillende richtingen bekeken en beoordeeld kunnen worden. Voor dit onderzoek moet je nuchter zijn en wordt een kleine hoeveelheid contrastproduct via een ader in de arm ingespoten. Meer info vind je hier.
CT-scan van de buik
Dit onderzoek maakt gebruik van röntgenstralen en zorgt ervoor dat de buik (abdomen) in verschillende richtingen kan bekeken en beoordeeld worden. Dit onderzoek vraagt een specifieke voorbereiding waarbij je nuchter moet zijn en waarbij je op voorhand water met een contrastvloeistof moet drinken. Deze voorbereiding gebeurt op de dienst medische & moleculaire beeldvorming. Na de voorbereiding volgen de opnames.
PET-scan
Positron Emissie Tomografie (PET) is een beeldvormende techniek die gebaseerd is op het verschil in metabolisme tussen kwaadaardige tumoren en gezonde weefsels, waarbij gezonde weefsels in nuchtere toestand weinig suiker (glucose) opnemen en kwaadaardige cellen daarentegen veel glucose nodig hebben als brandstof. Door aan de patiënt een hoeveelheid FDG (een specifieke suiker gekoppeld aan een radioactieve speurstof) toe te dienen, kan men het metabolisme van de weefsels en de tumoren in kaart brengen. Dit onderzoek gebeurt niet in Vitaz, je wordt hiervoor doorverwezen naar een ander ziekenhuis.
Preoperatieve onderzoeken
Elektrocardiogram
Wanneer je een ingreep onder algemene anesthesie ondergaat, moet je afhankelijk van je leeftijd (vanaf 50 jaar), gezondheidstoestand of medische voorgeschiedenis een elektrocardiogram laten uitvoeren. Dit kan via je huisarts gebeuren.
Bloedanalyse
Dit is belangrijk in het kader van de stollingstesten en/of inname van bloedverdunnende medicatie. Hierbij wordt ook de tumormerker CA 15.3 bepaald.