Wat is een ERCP?
Een ERCP (Endoscopische Retrograde Cholangio-Pancreaticografie) is een inwendig onderzoek, waarbij de arts de galwegen en de alvleesklier bekijkt met behulp van een flexibele slang, contrastvloeistof en röntgenstralen. Hierbij schuift de arts een dunne flexibele slang via de mondholte en de slokdarm door de maag naar de uitmonding van de gal- en/of alvleeskliergang in de 12-vingerige darm. Aan het uiteinde van de slang bevindt zich een piepklein cameraatje. Hierdoor kan de arts de binnenkant van de organen op een beeldscherm bekijken. Verder kan hij tijdens het onderzoek kleine ingrepen verrichten zoals het verwijderen van galstenen of het opheffen van een vernauwing in de galwegen.
Voorbereidingen door de patiënt
Om het onderzoek goed te kunnen uitvoeren, moeten je slokdarm, maag en twaalfvingerige darm leeg zijn.
- Heb je het onderzoek 's ochtends? Dan mag je vanaf middernacht niets meer eten.
- Heb je het onderzoek 's middags? Dan mag je 's ochtends voor zeven uur een beschuit eten en nog twee tassen thee/koffie drinken. Dit mag tot 6 uur voor het onderzoek. Daarna mag je niks meer eten.
Verder vragen wij je om voor het onderzoek een gezondheidsvragenlijst en toestemmingsformulier (informed consent) in te vullen en te ondertekenen. Die krijg je tijdens de consultatie voorafgaand aan het onderzoek of – voor patiënten reeds opgenomen in het ziekenhuis – via de verpleegkundige op de afdeling.
Ben je (mogelijk) zwanger? Meld dit dan zo snel mogelijk aan de behandelend arts. Röntgenonderzoek kan tijdens de zwangerschap schadelijk zijn voor de ongeboren vrucht.
Medicatie
Als je enige vorm van bloedverdunnende medicatie gebruikt, moet je dit vooraf aan de arts melden. Eventueel moet het gebruik van deze medicatie voor het onderzoek tijdelijk worden gestaakt.
Als je suikerziekte hebt en insuline spuit of medicatie (metformine) gebruikt dan moet je dit ook meteen bij het maken van de afspraak aan je arts melden.
Als je een allergie hebt voor NSAID (bv. Diclofenac) verzoeken wij je dit eveneens te melden aan de arts.
Het onderzoek
Wij voeren dit onderzoek uit onder algehele narcose. Je wordt volledig in slaap gebracht zodat je niets gewaar wordt van het onderzoek. Deze procedure vindt plaats in het operatiekwartier.
De arts schuift een flexibele slang via de mondholte en slokdarm, door de maag, naar de uitmonding van de alvleesklier en/of de galweg in de twaalfvingerige darm. Via de buis wordt een dun slangetje opgevoerd, dat óf in de galwegen óf in de afvoergang van de alvleesklier wordt gebracht. Via dit slangetje wordt contrastvloeistof ingebracht, waardoor deze organen goed te zien zijn op de te maken röntgenfoto’s. Aan de hand van de resultaten van de foto’s bepaalt de arts wat er verder gaat gebeuren. Is een ingreep nodig, dan wordt deze direct verricht als dit mogelijk is. Dit kan bijvoorbeeld gaan over het verwijderen van galstenen of het opheffen van een vernauwing in de galwegen.
Het onderzoek duurt meestal 30 minuten tot 1 uur.
Risico’s en complicaties
De eerste tijd na het onderzoek kun je misschien wat last hebben van buikpijn, darmkrampen, een opgeblazen gevoel en winderigheid. Dit komt door de lucht die we tijdens het onderzoek hebben ingeblazen. Winden laten helpt dan vaak. Dit kan enkele uren aanhouden.
Soms kun je na het onderzoek last hebben in de keel ten gevolge van de intubatie (beademingsbuisje via de keel), of ten gevolge van passage met de endoscoop. Dit duurt vaak slechts enkel uren tot een dag.
Hoewel een ERCP doorgaans een veilig onderzoek is, loop je het risico op een complicatie. Bij ongeveer 5,5% van de mensen die het onderzoek ondergaan, treedt een milde tot matige en bij 1,5% een ernstige complicatie op. Deze complicaties kunnen zijn: een infectie, een bloeding, een gaatje in de darm, en/of een ontsteking van de alvleesklier. Om deze laatste bijwerking te voorkomen wordt voor het onderzoek een zetpil NSAID toegediend.
Het kan zijn dat je door een complicatie langer opgenomen moet worden.
Tijdens een ERCP krijg je een mondstukje in de mond ter bescherming van je tanden, in uitzonderlijke gevallen kunnen jouw lip of tanden hierdoor een lichte beschadiging oplopen.
Nazorg
Na het onderzoek word je wakker in de ontwaakruimte van het operatiekwartier. Vervolgens brengen we je terug naar je kamer (op de afdeling dan wel het dagziekenhuis). Na het onderzoek komt de arts je vertellen wat de bevindingen waren en welke behandeling is uitgevoerd.
Je krijgt – na overleg met de arts – eerst wat te drinken, en als dit goed gaat, ook een lichte maaltijd/snack. Patiënten opgenomen op het dagziekenhuis mogen in principe dezelfde dag naar huis. Je bent ongeveer 3-5 uur bij ons in het ziekenhuis.
Bij een complexe ingreep of als er een grotere kans op complicatie zou bestaan, worden patiënten gedurende een nacht ter observatie opgenomen. Patiënten reeds opgenomen op de afdeling voorafgaandelijk aan hun onderzoek blijven in principe gedurende minstens 1 nacht opgenomen - tenzij anders besproken met de zaalarts.
Omwille van de narcose mag je niet zelf deelnemen aan het verkeer. Je moet een begeleider/chauffeur voorzien. Je mag in principe niet alleen thuis zijn tot 24 uur na de narcose.
Wanneer neem je contact op?
Krijg je als je thuis bent toenemende klachten, zoals koorts of buikpijn die je niet onder controle krijgt met paracetamol neem dan tijdens de kantooruren contact op met de afdeling gastro-enterologie (03 760 2934). Als je daags na het onderzoek zwarte ontlasting hebt, vragen we je eveneens contact op te nemen. Buiten de kantooruren neem je contact op met de spoedeisende hulp.
Een nazorgformulier inclusief telefoonnummers krijg je mee op het dagziekenhuis.
