Heb jij al ooit gehoord van een snoezelmof, voeltunnel of twiddle muff? Dat is een soort armbeschermer voor patiënten met dementie. Dankzij verpleegkundige Annick Demey van het Geriatrisch Supportteam (GST) zie je ze ook op onze verpleegafdelingen. De snoezelmoffen worden gemaakt door haar mama en tante, gepensioneerde verpleegkundigen. “Restjes wol, lintjes en helpende handen zijn nog welkom.”
Op voorhand vroeg ik Annick of ze een paar snoezelmoffen had liggen voor op de foto. Bij het toekomen op het bureau van het Geriatrisch Supportteam opent ze een kast met bomvolle zakken. Instant vrolijk word ik van al die breiwerkjes in de leukste kleuren.
“We gebruiken altijd verschillende soorten en kleuren wol. Vanbinnen zit vaak plastiek. Dat hoor je kraken en heeft een andere textuur. Al die dingen geven personen met dementie de nodige sensorische prikkels”, legt Annick uit. “Aan de buitenkant naaien we er verschillende knopen, lintjes, kralen, popjes of zelfs sleutelhangers op. Zo geven we hen iets om aan te friemelen.”
Grote glimlach
Waarom hebben personen met dementie zoiets nodig?
Annick: “Sommigen zijn continu bezig met hun handen. Ze moeten kunnen voelen en friemelen. Dikwijls zitten ze aan hun infuusleiding, blaassonde of lakens te prutsen. Zo kunnen ze hun infuus of blaassonde eruit trekken en zichzelf bezeren. De verpleegkundigen moeten hen telkens opnieuw prikken. Als we de patiënten een voeltunnel geven, hebben ze iets anders om aan te friemelen. Dat kunnen we over hun arm schuiven, waardoor het infuus beschermd blijft.”
Daar zijn allicht zowel de patiënten als de verpleegkundigen blij mee. Wat zijn de reacties?
“Voor de verpleegkundigen bespaart het tijd, want ze hebben minder infusen te herprikken. Ik hoor dat ze het fijn vinden om onze patiënten met dementie iets te kunnen geven om zich mee bezig te houden. En de patiënten vinden het leuk om te krijgen. We merken vooral dat ze er rustiger van worden, waardoor de verpleegkundigen hun werk vlotter kunnen doen. We hebben al een patiënt gehad die het de rest van zijn verblijf niet meer uit heeft gedaan. Hij was heel stil. Zodra hij een voeltunnel kreeg, was hij daar altijd over bezig. Hij had altijd een grote glimlach op zijn gezicht.”
"Dankzij de snoezelmoffen kunnen we
hen een hele concrete tool aanreiken."
Waardevol werk
Het klinkt als iets waar waarschijnlijk veel naar wordt gevraagd.
“Dat gebeurt regelmatig, ja. We krijgen soms telefoon van de verpleegkundigen: ‘We hebben iemand die onrustig is. Hebben jullie nog voeltunnels?’ Gelukkig hebben we een hele voorraad. Ze liggen standaard bij ons in het Geriatrisch Dagziekenhuis, waar ons team ook werkt. De geriatrische afdelingen hebben eveneens een voorraadje.
Als GST-experten komen we regelmatig op de niet-geriatrische verblijfsafdelingen. Daar kunnen we erbij worden gevraagd als er een patiënt van 75+ of iemand met een geriatrisch risicoprofiel wordt opgenomen. Wij ondersteunen onze collega’s op de afdelingen vooral met adviezen. Dankzij de snoezelmoffen kunnen we hen ook een hele concrete tool aanreiken. Dat is een van die dingen die mij het gevoel geven dat we hier heel waardevol werk doen. Ik neem ze dus graag mee. De afdelingen hebben vaak een paar voeltunnels liggen. De patiënten mogen die mee naar huis nemen, want om hygiënische redenen kunnen we ze niet hergebruiken.”
Verenigd Koninkrijk
Dat betekent dat jullie veel snoezelmoffen nodig hebben. Meer dan jullie kunnen maken?
“Sinds we er in 2015 mee zijn gestart, maken we er ongeveer 80 per jaar. Voor de coronatijd werden ze gemaakt door de breiclub van mijn tante. Die heb ik al opgetrommeld toen ik nog als verpleegkundige bij Orthopedie werkte. Omdat ouderenzorg me toen al boeide, volgde ik een bijscholing van verpleegkundig specialist geriatrie Els Steeman. Ze vertelde dat een ziekenhuis in het Verenigd Koninkrijk ermee was gestart en zocht vrijwilligers om het ook voor ons te maken.
De club van mijn tante heeft dat jarenlang gedaan, maar na corona zijn ze niet meer herstart. Gelukkig hadden ze er zoveel gemaakt dat we nog een heel aantal stuks hebben liggen. Vandaag breidt alleen mijn tante ze nog. Mijn mama haakt de decoraties en naait die erop. Ze hebben trouwens allebei hun hele loopbaan als verpleegkundige gewerkt in dit ziekenhuis, toen nog de Stadskliniek.”
"Het zijn voeltunnels van ouderen voor ouderen."
Vrijwilligers welkom
Zelfs na hun pensioen zetten ze zich nog altijd in voor de patiënten. Wauw! Zoeken ze nog versterking?
“Het zijn inderdaad voeltunnels van ouderen voor ouderen. Mijn mama is 86 jaar, mijn tante 75. Extra versterking mag altijd. Mochten mensen zin hebben om mee te breien, haken of naaien dan mogen ze zeker iets laten weten. Nu zijn vooral restjes wol, knopen, linten, kant, kralen enzo heel welkom, want die zijn bijna op.”
Wil jij meewerken aan dit mooie initiatief voor onze patiënten met dementie? Neem dan contact op met dagziekenhuis.geriatrie@vitaz.be. Restjes wol en dergelijke mag je doneren bij het Geriatrisch Dagziekenhuis (straat 941) in Sint-Niklaas.
Zoek jij graag mee creatieve oplossingen zoals deze? Dan is werken bij Geriatrie misschien wel de geknipte uitdaging voor jou. Ontdek alle troeven van Geriatrie en onze vacatures.
Meer Geriatrie:
- Patiënt Guido: “De mensen doen hun job hier met hun hart en dat merk je”
- Dokter De Mulder: “Bij Geriatrie bundelen we de krachten van het hele team”
- Omgaan met dementie? Experten Els en Kristy delen 6 tips
- Hoofdverpleegkundige Greet ruilde woonzorgcentrum in voor afdeling Geriatrie