Michel Schynkel ken je misschien al als psycholoog van het Oncologisch Supportteam … of als slaapcoach … of als rookstopbegeleider … of als mindfulnesstrainer. Zijn lijstje is de afgelopen 10 jaar steeds langer geworden. En het breidt nog verder uit. “Ik zie verschillende soorten patiënten in verschillende trajecten. Dat maakt het boeiend.”
Aanvankelijk startte Michel als psycholoog bij het Oncologisch Supportteam (OST), waar hij nog steeds oncologische patiënten en hun naasten begeleidt. “Al van in het begin ben ik binnen ons psychologenteam verantwoordelijk voor de longkankerpatiënten. Ik ben bij hen aanwezig op moeilijke momenten en help hen met een en ander omgaan”, vertelt hij.
“Als er nieuwe patiënten zijn, ga ik op vraag van de verpleging of de artsen vaak even kennismaken. De mensen moeten immers weten dat je er bent. Er is dus niet altijd een vraag van hen uit. Ik bied wel aan om even te luisteren, zonder me op te dringen. Van daaruit kan er soms een traject starten, maar dat is lang niet altijd het geval. Veel patiënten gaan zelf prima om met hun ziekte. De meesten zijn gelukkig ook goed omringd door hun naasten.”
Mindfulnesspionier
Daarnaast geeft Michel vormingssessies. “Tijdens en vooral na hun behandeling kunnen onze kankerpatiënten een oncologisch revalidatieprogramma volgen. In de eerste plaats worden ze op het fysieke vlak begeleid door een kinesist. Er is ook een psycho-educatief luik. Dat gaat bijvoorbeeld om vormingssessies over gezonde voeding, werkhervatting, seksualiteit of de angst voor herval. Zelf geef ik de sessies ‘ademhaling en ontspanning’, ‘kennismaking met mindfulness’ en ‘een goede slaaphygiëne’. Veel oncologische patiënten kampen immers met slaapklachten.”
Michel is al sinds het prille begin mindfulnesstrainer in ons ziekenhuis. “In de jaren ’90 heb ik me zodra het kon laten opleiden door een van de pioniers, David Dewulf. Ik was bij de tweede lichting mindfulnesstrainers in Vlaanderen. Mijn trainingen zijn specifiek voor oncologische patiënten en hun naasten bedoeld. Ik geef ze in groep, maar de patiënten kunnen ook individueel bij mij terecht.”
"Bij mindfulness leer je niet loslaten maar toelaten."
Ruimte geven
Wat mogen de patiënten verwachten van mindfulness?
Michel: “De meeste mensen schrijven zich in met de verwachting om te ontspannen, maar het zijn eigenlijk geen ontspanningsoefeningen. Het is geen quick fix. Het gaat om bewuster leren aanwezig zijn. Mensen krijgen vaak te horen dat ze dingen moeten loslaten: angst, verdriet, spanning, … of wat dan ook. Alleen is loslaten niet iets dat onder controle van onze wil staat. En dus beginnen ze vaak te vechten met al deze zaken. Ze proberen het weg te duwen.
Bij mindfulness leer je niet loslaten maar toelaten. Je treedt uit het gevecht. Zo verliezen al die negatieve emoties wat hun grip op je en leer je je er anders toe te verhouden. Door meer aanwezig te zijn, leer je ook om meer van de aangename dingen te genieten.”
Hoe ben je vanuit je job bij het Oncologisch Supportteam verder geëvolueerd naar rookstopcoaching?
“Doordat ik specifiek aan de longafdeling ben verbonden, zijn er een aantal andere projecten op mijn pad gekomen. Heel veel longziekten hebben te maken met roken. Daardoor is me gevraagd om mensen te zien in het kader van rookstopbegeleiding. Om dat te kunnen doen, heb ik een opleiding tot tabakoloog gevolgd. Die rookstopcoachings doe ik samen met twee collega-tabakologen. Patiënten worden naar ons doorverwezen door de artsen of de verpleging, maar mensen nemen ook zelf contact met ons op.”
Boeiende trajecten
Hoe ziet een rookstoptraject eruit?
“Weinig patiënten passen in een standaardaanpak, dus meestal is het maatwerk. We beginnen altijd met een intakegesprek. Daarin peilen we eerst en vooral naar de motivatie. Dat is cruciaal om het traject te doen slagen.
Als er onvoldoende motivatie is, kijken we of eraan gewerkt kan worden. Onze patiënten moeten immers zelf echt willen stoppen met roken. Daarna kijken we naar hoe het roken in zijn of haar leven verknoopt zit. Welke functie heeft het? Op basis daarvan stellen we in samenspraak met de patiënt een plan van aanpak op.
Meestal werken we ook met rookstopmiddelen. Daar geven we dan de nodige uitleg over. Gaandeweg blijven we het traject opvolgen en sturen we bij als het fout dreigt te lopen. En dat gebeurt soms wel. Roken is geen geïsoleerd gedrag. Het is vaak aan heel veel andere dingen gelinkt. Dat maakt het voor mij als psycholoog wel boeiend.”
Slapeloosheid aanpakken
Een van je andere projecten is slaapcoaching. Dat gaat om meer dan de sessies die je geeft tijdens het oncologische revalidatieprogramma, toch?
“De laatste jaren ben ik verbonden aan het slaapcentrum. Daar behandel ik enkel de patiënten met een zuivere insomnie-problematiek. Dat zijn mensen die niet kunnen slapen, maar waarbij er geen aanwijsbare medische oorzaak is. Om hen goed te kunnen helpen, ben ik een opleiding in de cognitieve gedragstherapie gaan volgen die zich specifiek daarop toespitst. Het model dat we hanteren, heeft als doel om mensen terug een natuurlijke en verkwikkende slaap te bezorgen. Zonder slaapmedicatie.”
Hebben we nu eigenlijk al jouw projecten overlopen?
“Nee, nog niet. (lacht) Er is nog iets bij gekomen. We gaan starten met een Artsen Support Team. Ik ben een van de psychologen die zich zal inzetten om artsen even op te vangen wanneer ze daar nood aan hebben. We mogen niet onderschatten waar ze in hun werk allemaal mee geconfronteerd worden. Vaak komt daar ook heel wat ethische stress bij kijken. De bedoeling is dat ze daarmee bij ons terechtkunnen.”
"Door de context waarin ik werk, zitten de gesprekken
vaak heel snel op een persoonlijk niveau."
Verrijkend werk
Jij hebt duidelijk een job met variatie op verschillende vlakken.
“Dat klopt, ja. Zowel in het slaapcentrum als bij de rookstopbegeleiding werk ik heel doelgericht. Bij oncologie gaat het eerder om een luisterend oor bieden en zoeken naar hoe zaken verwerkt kunnen worden. Ik zie drie heel verschillende soorten patiëntengroepen. In het slaapcentrum zitten er wat meer jonge mensen tussen. Bij rookstop ligt het zwaartepunt eerder bij de vijftigers en zestigers. En de longkankerpatiënten zijn vaak nog iets ouder.”
Wat maakt dat je jouw job zo graag doet?
“Ik vind het een enorm voorrecht om de hele dag door mensen te mogen ontmoeten. Door de context waarin ik werk, zitten de gesprekken vaak heel snel op een persoonlijk niveau. Zo krijg je toch een stukje toegang tot het leven van iemand. Ik vind dat nog steeds heel verrijkend. Geen twee mensen zijn hetzelfde. Het is leerrijk om te zien hoe al die mensen op hun manier omgaan met de uitdagingen van het leven.
Ik besef ook dat het een luxe is dat ik vaak voldoende tijd kan nemen voor de patiënten. Meestal heb ik de ruimte om even bij iemand te gaan zitten, te luisteren en van daaruit te zien wat ik kan betekenen. Als psycholoog creëer ik een veilige omgeving en breng ik de mensen tot rust. En op een of andere manier brengt het werk dat ik doe mij zelf ook tot rust. Daardoor doe ik het al zo lang denk ik.”
Ook zin om jouw carrièrepad vorm te geven bij Vitaz? Bekijk onze vacatures.
