Ustekinumab

Wat is ustekinumab?

Ustekinumab is een medicijn dat 2 cytokines remt met name IL-12 en IL-23. Deze cytokines veroorzaken een ontsteking in ons lichaam. Door deze te blokkeren zullen ze de ontstekingsreactie in ons lichaam doen afnemen.

Voor de opstart 

• Controle op (in)actieve tuberculose via een mantoux test (onderhuidse prik in de voorarm).
• Radiografie van de longen.
• Virale status: via een bloedname kijken we of je voldoende antistoffen hebt tegen Hepatitis B en C (geelzucht), CMV, EBV en of je deze virale infecties hebt doorgemaakt.
• Als je rookt, raden we een rookstopbegeleiding aan aangezien roken bij IBD-patiënten de ziekte kan doen toenemen.
• Bij colitis ulcerosa wordt er voor de start van de behandeling een linkercoloscopie ingepland. Dit is een kijkonderzoek van de laatste 30-40 cm van je darm. Dit onderzoek gebeurt meestal zonder verdoving en ter voorbereiding gebruik je thuis 2 cleen lavementen 1,5u en 1u voor het onderzoek. Dit onderzoek is noodzakelijk voor de terugbetaling van het medicijn. Dit onderzoek wordt rond week 10 opnieuw gedaan om de terugbetaling te krijgen.
• Bij Crohn-patiënten vragen we vooraf een stoelgangstaal om hierin je calprotectine te bepalen. Dit geeft een graad van aantasting van je darm weer.

De opstart 

Deze bestaat uit 2 fases:

Opstartfase

De eerste toediening is een éénmalig ustekinumab® infuus, om zo een snellere respons te verkrijgen. Het infuus loopt gedurende 1u en wordt nagespoeld gedurende een half uur waarin we je ook blijven observeren op mogelijke bijwerkingen. Deze komen zeer zelden voor.

Onderhoudsfase

Acht weken na het infuus start de onderhoudsfase. Vanaf dit moment wordt de behandeling verder gezet via een prik onder de huid. Dit kan zowel met een ustekinemab® - pen of spuit. 

We gebruiken hier een vaste dosering van 90 mg en dit elke 8 weken. In zeldzame gevallen volstaat deze dosis niet en kunnen de injecties opgedreven worden naar alle 4 weken. (enkel op advies van je behandelend arts en mits een speciale toelating van de firma).

Toediening

De inspuiting gebeurt via een kleine, korte naald net onder de huid in het subcutane weefsel. Er zijn 4 mogelijke prikplaatsen: links en rechts naast de navel of in het linker of rechter bovenbeen. Je beslist zelf wat voor jou het handigst is. 

Voor je hier zelf mee aan de slag gaat kom je langs bij de IBD-verpleegkundige die je uitlegt hoe je dit moet doen. Als je na deze uitleg en voorgedane injecties nog onzeker bent, kun je nog steeds een afspraak maken om de volgende toediening nog eens onder supervisie van de IBD-verpleegkundige te doen. Als je het helemaal niet ziet zitten om het zelf te doen, kunnen ook de thuisverpleegkundigen je hierbij ondersteunen.

Je krijgt een naaldcontainer mee bij de opleiding. De gebruikte spuiten of pennen mogen hierin en als deze vol is, kun je deze laten legen in het containerpark.

Te verwachten effecten

Vanaf week 2-4 na de opstart van de eerste behandeling kun je al een verbetering waarnemen maar vanaf week 8 moet dit effect duidelijk merkbaar zijn. In sommige gevallen is er pas een laattijdige reactie waarbij we geduld vragen tot week 16 na opstart. Als er onvoldoende beterschap waarneembaar is en het effect vermindert terug na een tijd kunnen de injecties opgedreven worden naar één dosis elke 4 weken en kan er eventueel nog een extra infuus worden gegeven (steeds na overleg met je arts).

Mogelijke nevenwerkingen

• Reactie ter hoogte van de injectieplaats: roodheid, pijn, zwelling. Deze verdwijnen spontaan.
• Licht verhoogde gevoeligheid voor infecties (verkoudheid, bronchitis, sinusitis, griep ...)
• Gewrichtsklachten
• Hoofd- en spierpijn

Verder zijn er nog zeldzamen nevenwerkingen beschreven zoals bij veel medicijnen. Neem bij vragen gerust contact op met de IBD-verpleegkundige, zij overlegt met je arts.

Vaccinaties

Voor de start raden we aan volgende vaccinaties in orde te brengen : 

• Hepatitis B
• Pneumokokken
• Jaarlijkse griepspuit
• (eventueel Covid-vaccin)
• Tijdens de behandeling mogen er geen levende vaccins meer worden toegediend (rotavirus, gele koorts). Als je een van deze vaccins wenst, moet deze worden geplaatst voor de start van de behandeling.
• Tetanus

Belangrijk

• Als je niet naar je afspraak kan komen, verwittig dan tijdig de IBD-verpleegkundigen via tel. 03 760 21 80 of via mail : ibd@vitaz.be
• Je moet niet nuchter zijn voor een infuustherapie.
• Je kunt zelf instaan voor je vervoer.
• Krijg je symptomen tijdens je behandeling, verwittig dan de verpleegkundige op het dagziekenhuis.
• Heb je symptomen of problemen tussen de behandelingen, verwittig de IBD-verpleegkundigen.