Wat is de sagittale balans van de wervelkolom?
De wervelkolom heeft twee belangrijke krommingen, namelijk een lordose (onderste kromming) en een kyfose (bovenste kromming). Als we ouder worden, kan de onderste kromming verdwijnen, vooral door het verslijten van de tussenwervelschijven, maar soms ook door indeukingen van de wervels. Hierdoor beginnen we naar voor te hellen; de zwaartekrachtslijn (een loodlijn die vertrekt in onze 7de halswervel) valt niet langer tussen onze voeten, maar ver ervoor. Wandelen lukt moeilijk, maar gemakkelijker met een rollator. Op dat ogenblik spreken we van een gestoorde sagittale balans van de wervelkolom. De twee belangrijkste symptomen zijn pijn, vanaf het moment dat je rechtstaat en probeert te stappen, maar ook een beperkte wandelafstand.
De behandeling kan bestaan uit pijnmedicatie, stappen met een rollator/rolmobiel en een rolstoel voor grotere afstanden. De chirurgische reconstructie van de wervelkolom, om zo goed mogelijk de sagittale balans te herstellen, is een mogelijkheid.
Chirurgische behandeling
De chirurg zal aan de hand van een RX full spine berekenen welk type rug je hebt. We bespreken samen met jou de mogelijkheid om je rug te herstellen. Je zal een moeilijke afweging moeten maken tussen de eventuele voordelen van deze ingreep enerzijds en het belangrijk operatieve risico anderzijds. Door middel van een snede over heel de wervelkolom (van net onder de nek tot aan het zitvlak) kan de chirurg de wervelkolom vrijmaken. De rugspieren worden opzijgeschoven. In elke wervel worden twee schroeven geplaatst. Dit gebeurt door middel van radiografische controle. Soms wordt ook in de operatiezaal een CT-scan gemaakt om te kijken of de schroeven correct zijn geplaatst. Als alle schroeven correct zitten, wordt een wig gemaakt in een lendenwervel, waaruit dan een driehoek verdwijnt. Op deze manier wordt je rug gebroken en kan de chirurg terug de juiste kromming van de wervelkolom herstellen. Daarna moet de wervelkolom gefixeerd worden; alle schroeven worden verbonden met twee stangen die op voorhand zijn geplooid volgens de voor jouw rug ideale curve. Tijdens de ingreep wordt regelmatig de functie van het ruggenmerg getest (MEP).
De schroeven en staven zorgen voor een stevige onbeweeglijkheid van het segment, zodat dit kan vastgroeien. Dit duurt ongeveer drie tot zes maanden. Vooraleer de wonde gesloten wordt, brengt de chirurg nog twee drains in die het wondvocht tot 48u na de operatie zullen opvangen.
Voorbereiding op je opname
Het is heel belangrijk om bij je bezoek aan de arts steeds te vermelden of je al dan niet behandeld wordt met bloedverdunnende medicijnen. Enkele voorbeelden hiervan zijn Asaflow®, Plavix®, Marcoumar® en Marevan®. Omdat deze producten de bloedstolling beïnvloeden, betekenen zij een groot bloedingsgevaar tijdens en na de operatie. De arts zal met jou bespreken om de inname van deze medicatie op voorhand te stoppen. Medicatie voor diabetes (behalve insuline) moet je 48 uur voor de ingreep stoppen.
Het is ook van belang mogelijke allergieën mee te delen zodat we indien nodig preventieve maatregelen kunnen nemen. Voorbeelden zijn: latexallergie, contrastallergie, allergie voor bepaalde medicijnen of producten, kleefpleisters … Je wordt steeds ambulant gezien door de anesthesist om het operatief risico beter in te schatten.
Lees hier wat je moet meebrengen en wie je moet verwittigen. Als je anti-trombosekousen hebt, breng die dan zeker ook mee.
Je wordt opgenomen de dag voor de operatie om 14u. Vanaf middernacht moet je nuchter zijn. Meer info over nuchter zijn vind je hier.
Verloop van de operatie
Voor de operatie
Je gaat naar de dienst opname en wordt begeleid naar de afdeling. De afdelingsverantwoordelijke zal je een kamer toewijzen. Als je nog geen pre-operatieve onderzoeken hebt laten uitvoeren, moet dit wel gebeuren als je ouder bent dan 65 jaar, of op voorschrift van de arts. Aan de hand van een vragenlijst wordt de anamnese afgenomen en je krijgt ook een vragenlijst die je moet invullen en tekenen voor de anesthesist (slaapdokter). Verder zal men je ook anti-trombosekousen aanmeten om tijdens en na de operatie bloedstolling in de aders te voorkomen. Vlak voor je naar de operatiezaal vertrekt, krijg je een operatiehemd om. Kunstgebit, contactlenzen, juwelen en piercings moet je verwijderen. Je houdt je slip aan. Als je geplast hebt, worden de anti-trombosekousen aangedaan en word je met je bed naar de operatiezaal gereden.
De operatie
De ingreep gebeurt onder algemene narcose. De anesthesist zal in je arm een infuus prikken en je in slaap brengen. Wanneer je slaapt, plaatst hij een slangetje in je keel waarlangs de ademhaling tijdens de ingreep overgenomen wordt door een machine. Je bent ook heel de tijd in verbinding met een hartmonitor. We installeren je op de buik op een speciale tafel zodat de neurochirurg de ingreep vlot kan uitvoeren. Tijdens de ingreep doen we beroep op een CT-scan, navigatietechnologie en neuro-monitoring om de kans op zenuw/ ruggenmergbeschadiging tot het minimum te beperken. Meestal worden de schroeven ook geplaatst met behulp van onze spinale robot Mazor. Als de ingreep voorbij is, word je terug in bed gelegd en naar de afdeling intensieve zorgen gebracht. Pas als je goed wakker bent en de pijn goed onder controle is, kun je terug naar de kamer. De anesthesist en de neurochirurg beslissen hierover. Meestal is dat de dag na de ingreep.
Na de operatie
Na de operatie verblijf je de eerste nacht op intensieve zorgen. Als je ontwaakt, lig je plat op de rug, na enkele uren zal een verpleegkundige je voor de eerste keer op de zij draaien. Probeer steeds “en bloc” te draaien met opgetrokken benen. Dit wil zeggen dat heup en schouder tegelijk moeten draaien zodat de wervelkolom één rechte lijn blijft. De verpleegkundige komt regelmatig langs om infuus, verband, drain, bloeddruk en pijn te controleren.
Via het infuus krijg je pijnstilling. Het is niet de bedoeling onnodig pijn te lijden. Meld dit aan de verpleegkundige die je op advies van de artsen de nodige pijnstilling zal geven. Op het einde van de ingreep krijg je al morfine ingespoten rond het ruggenmerg om de ergste post-operatieve pijnen te vermijden.
Herstel
- De eerste dag na de operatie mag je ’s morgens weer normaal eten.
- Je krijgt een prikje in de buik om een trombose te voorkomen. Deze prik krijg je verder dagelijks zolang je in het ziekenhuis verblijft.
- Een medicatieschema ter bevordering van je herstel wordt opgestart. Het omvat een spierontspannend middel en pijnstillers. Een verpleegkundige zal je de nodige hygiënische zorgen geven. Je behoudt je infuus tot de pijn onder controle is.
- Bedrust is voorzien tot de arts of de kinesiste is langs geweest. Deze bedrust is zo plat mogelijk en liggend op de zijde of op de rug. Je arts bepaalt hoe lang je deze bedrust nodig hebt.
- Meestal worden pas de vierde dag de drain(s) verwijderd. Het verband wordt dagelijks vernieuwd om wondcontrole te kunnen uitvoeren.
- De tweede dag komt de kinesitherapeut terug. Deze zal je persoonlijk begeleiden bij het herstel en zal ook antwoorden op al je vragen in verband met zitten, liggen en andere activiteiten.
- De ergotherapeut komt ook langs op de kamer om naast mobilisatie ook spierversterkende en houding corrigerende oefeningen te geven.
- De arts beslist wanneer je naar huis kan. Standaard is dit pas vanaf dag 10. Als je tegen dan onvoldoende zelfredzaam bent, raden wij een korte revalidatie aan in ons revalidatiecentrum Trev. in Beveren. Dit wordt door ons georganiseerd in samenspraak met onze revalidatie-arts.
Naar huis
Bij ontslag uit het ziekenhuis zal ons secretariaat de nodige attesten invullen, medicatie voorschrijven en een brief aan de huisarts richten. Je verlaat na ongeveer twee weken het ziekenhuis en indien nodig kan je gaan revalideren in een revalidatiecentrum. De sociaal verpleegkundige zal dit met jou bespreken.
Na 6 à 7 weken verwacht de dokter je terug op de consultatie.
Opvolging thuis of in het revalidatiecentrum
- Probeer steeds zo ontspannen mogelijk te bewegen. Wissel ook steeds van houding. Wissel daarom rust af met wandelen fietsen, zwemmen (na 14 dagen) en trappen lopen. Blijf nooit te lang staan of zitten. Beperk ook je nachtrust en haal je slaap desnoods in de namiddag in. Luister naar je lichaam!
- Meerijden met de wagen is geen probleem. Zelf rijden is niet aan te raden de eerste twee maanden.
- Werkhervatting wordt besproken wanneer je terug op consultatie komt ter controle.
- Thuis moet je geen kinesitherapie volgen. Het volstaat om de raadgevingen van de kinesitherapeut op te volgen.
- Licht huishoudelijk werk kan wel, maar tot aan de pijngrens.
- Seks is toegelaten op voorwaarde dat het op een rugvriendelijke manier gebeurt.
- Zwaar huishoudelijk werk is verboden tot je arts hiervoor toestemming geeft.
- Fietsen is aan te raden, liefst eerst op een hometrainer en daarna pas buiten.
- Bij pijn mag je Paracetamol tot 4x 1g/dag innemen.
- Hechtingen worden door ons tijdens je opname verwijderd, 10 dagen na je ingreep. Wij zullen ook je medicatie nakijken en aanpassen indien nodig.
- Na 6 à 7 weken word je op de consultatie verwacht. Als je van ons geen afspraak hebt meegekregen, maak ze dan zo snel mogelijk zelf (via het secretariaat: 03 760 21 72 optie 1 of www.mynexuzhealth.com).
Mogelijke complicaties
Bij elke ingreep bestaat er een risico op mogelijke problemen. De arts heeft deze met jou al besproken. De ingreep die je zal ondergaan is een belangrijke ingreep met de mogelijkheid op belangrijke complicaties. In de medische literatuur wordt voor deze ingreep een complicatie ratio van > 30% gemeld. Bij ons ligt dat gelukkig minder en, een kleine oppervlakkig wondprobleem wordt ook als complicatie meegerekend. Als je hierover nog vragen hebt, kun je steeds bij je arts terecht.
Doof gevoel, tintelingen of krachtsverlies
Voor de operatie bestond er al druk op de zenuw. Maar ook tijdens de operatie wordt de zenuw geïrriteerd en daardoor raakt hij wat gezwollen. Daarom zullen deze klachten ook niet onmiddellijk na de operatie verholpen zijn. Dit kan verscheidene weken, soms zelfs langer, duren. De kans op blijvende zenuwbeschadiging bestaat, maar is klein (< 3%).
Darmverlamming
Door te veel pijnstilling kan een verlamming van de darmen optreden. Dit is steeds van tijdelijke aard maar kan het herstel in het begin danig hinderen.
Nierinsufficiëntie
Als je tijdens de ingreep teveel bloed verliest en vocht, kunnen de nieren tijdelijk slechter functioneren, met zelfs tijdelijke nierdialyse als mogelijk gevolg.
Wondproblemen
- Infectie van de wonde: dit is het geval wanneer het litteken niet goed geneest of wanneer er vocht uit de wonde komt. Contacteer dan steeds je arts. Een infectie van het ingeplante materiaal kan ernstige, zelfs levensbedreigende gevolgen hebben.
- Lekkage van hersenvocht: door de vernauwing is er gedurende een lange periode druk uitgeoefend op de zenuwen en op het vlies eromheen. Daardoor is de kans dat er tijdens de operatie een klein gaatje in het vlies ontstaat waardoor het hersenvocht gaat lekken. Meestal is het gaatje zo klein dat je er geen last van hebt, hoogstens wat hoofdpijn. Het is wel belangrijk om voldoende te drinken.
Heb je nog vragen? Stel ze gerust aan de arts of aan de verpleging.
